Giá cát tự nhiên dùng trong xây dựng tăng nhanh thời gian qua khiến cho việc khai thác cát trái phép diễn biến ngày càng phức tạp, gây tổn hại đến môi trường và ảnh hưởng đến đời sống người dân các vùng ven sông. Trước thực trạng trên, nhiều ý kiến cho rằng nên sử dụng cát nhân tạo trong xây dựng nhưng cần phải đảm bảo về công nghệ trong sản xuất, tránh phát sinh những chi phí trong quá trình thi công công trình.

Hạn chế khai thác cát tự nhiên

Theo thống kê của Bộ Xây dựng, trong năm 2015, nhu cầu sử dụng cát chỉ vào khoảng 92 triệu m3 nhưng năm 2020 nhu cầu này đã tăng lên đến 160 triệu m3. Trong khi đó, tổng tài nguyên cát của Việt Nam ước khoảng 2,3 tỷ m3 song chủ yếu là cát cho xây trát và san nền. Cát cho sản xuất bê tông không nhiều, chỉ chiếm khoảng 30%, tập trung chủ yếu ở một số địa phương như Phú Thọ, Tuyên Quang, Vĩnh Phúc, Thanh Hóa, Quảng Ngãi, Phú Yên, Bình Thuận, Kon Tum, Đồng Nai và Đồng Tháp.

Nguồn cát chính cung cấp cho xây dựng chủ yếu tập trung ở những dự án được cấp phép cho doanh nghiệp khai thác mỏ hoặc nạo vét khơi thông luồng lạch nhưng cũng chỉ đáp ứng được khoảng 60 - 65% nhu cầu và cung cấp chủ yếu cho các TP, đô thị lớn. Như vậy, có thể thấy mỗi năm có khoảng từ 35 - 40 triệu m3 hiện đang được sử dụng vào hệ thống công trình xây dựng, công trình giao thông thuộc diện không rõ nguồn gốc. Với mức độ tiêu thụ cát xây dựng như vậy, nguồn tài nguyên cát sẽ sớm cạn kiệt và nguy cơ nước ta nhập khẩu cát xây dựng là điều đã được dự báo, đại diện Bộ Xây dựng cho hay.

Sử dụng cát nhân tạo nhằm giảm áp lực cho các dòng sông

Cát nghiền nhân tạo là loại vật liệu thay thế cát tự nhiên đang bị khai thác quá mức.

Khảo sát về thị trường tiêu thụ cát trộn bê tông và cát xây trát tại địa bàn một số quận, huyện trên địa bàn Hà Nội như Gia Lâm, Đông Anh, Long Biên, Hoàng Mai... giá bán được niêm yết ở mức tương đối cao. Chủ cơ sở cung cấp vật liệu xây dựng tại thôn Phù Dực, xã Phù Đổng (Gia Lâm, Hà Nội) Bùi Anh Tuấn cho biết, đối với cát dùng để trộn bê tông có giá từ 460.000 - 480.000 đồng/m3; giá cát dùng để xây trát ở mức 380.000 - 460.000 đồng/m3; cát dùng để san lấp nền có giá từ 200.000 - 220.000 đồng/m3. Thời điểm cuối năm nhu cầu xây dựng, hoàn thiện công trình của người dân nhiều hơn so với giai đoạn đầu năm. Bên cạnh đó, do việc siết chặt kiểm tra, kiểm soát của cơ quan chức năng đối với hoạt động khai thác cát tự nhiên khiến cho nguồn cung khan hiếm, giá cước vận chuyển tăng... đã làm cho giá bán của một số sản phẩm cát tự nhiên tăng mạnh, anh Bùi Anh Tuấn phân tích.

Theo KS. Mạc Văn Quang, Tổng hội Xây dựng Việt Nam, giá cát tự nhiên tăng mạnh trong thời gian qua là do tình trạng khai thác trái phép, khai thác quá mức nguồn cát tại các dòng sông, gây ra những hiểm họa về môi trường và ảnh hưởng đến đời sống của dân vùng ven sông. Đứng trước nguy cơ đó, Chính phủ đã ký, ban hành nhiều chỉ thị, thông báo, như: Chỉ thị số 03/2015/CT-TTg, Thông báo số 357/2015/TB-VPCP và Thông báo số 161/2017/TB-VPCP yêu cầu các địa phương thực hiện nghiêm quy định của pháp luật về công tác quản lý Nhà nước đối với hoạt động khai thác cát, sỏi, ngăn chặn tình trạng vi phạm. “Campuchia là quốc gia xuất khẩu cát lớn nhất tại khu vực Đông Nam Á nhưng trước những tình trạng sạt lở nghiêm trọng, nước dòng sông chảy siết gây úng lụt, chính phủ nước này đã buộc phải dừng việc xuất khẩu cát. Vì vậy, cần phải hạn chế việc khai thác cát tự nhiên tại những dòng sông để tránh hiểm họa có thể xảy đến, KS Mạc Văn Quang nhìn nhận.

Sử dụng cát nhân tạo

Giám đốc Nhà máy Nghiền sàng đá và cát nhân tạo Việt Nam Nguyễn Trung Hiếu cho biết, hiện nay trên thị trường đã xuất hiện nhiều nhà máy sản xuất cát nhân tạo, có giá thành rẻ hơn từ 100.000 – 150.000 đồng/m3 so với cát tự nhiên. Đặc tính của cát nhân tạo giúp kết cấu bê tông chịu được điều kiện môi trường khắc nghiệt, ngăn ngừa sự ăn mòn cốt thép bằng cách giảm độ thấm, độ ẩm, hiệu ứng đóng băng. Bên cạnh đó, việc kiểm soát các tính chất vật lý của cát nhân tạo giúp cho việc sản xuất bê tông sử dụng ít nước hơn, tăng cường độ của bê tông, quá trình trộn, đổ bê tông cũng được rút ngắn. Cát nhân tạo khi sản xuất được sàng lọc nên về tính chất sẽ sạch hơn cát tự nhiên, vì vậy đảm bảo tốt hơn về chất lượng cho công trình. Ngoài ra, việc sử dụng cát nhân tạo còn giúp ngăn chặn việc nạo vét lòng sông để lấy cát, khai thác trái phép dẫn đến các thảm họa môi trường, ông Nguyễn Trung Hiếu cho hay.

Trao đổi về vấn đề này, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Vật liệu xây dựng Việt Nam TS. Thái Duy Sâm cho biết, việc nghiên cứu, sản xuất cát nghiền nhân tạo được thực hiện từ cách đây hơn 10 năm, đã đưa vào sử dụng để sản xuất bê tông xây dựng cho nhiều công trình lớn như Nhà máy thủy điện Đồng Nai 4, Nhà máy thủy điện Lai Châu, Nhà máy thủy điện Sơn La... Cát nghiền đã có cơ sở khoa học và thực tế, nhiều nước trên thế giới liên tục nghiên cứu, cải tiến công nghệ sản xuất nên doanh nghiệp Việt Nam được hưởng thành quả qua việc nhập khẩu thiết bị. Sản xuất cát nghiền nhân tạo cũng đã được Bộ Xây dựng cấp chứng nhận đạt tiêu chuẩn kỹ thuật về xây dựng. Tuy nhiên, nhằm đảm bảo chất lượng và dần thay thế cát tự nhiên trong xây dựng thì cần phải có nguồn nguyên liệu đầu vào ổn định, công nghệ nghiền hiện đại, TS. Thái Duy Sâm nhận định.

VLXD.org (TH/ KTĐT)

Tin liên quan

Nghiên cứu công nghệ xử lý mặn nhằm thăm dò, khai thác hiệu quả cát sỏi đáy biển

Các kết quả điều tra địa chất khoáng sản biển hơn 25 năm qua đã xác định vùng biển Đông Nam Bộ (0 – 200 m nước) và kề cận có triển vọng về sa khoáng, đặc biệt là khoáng sản vật liệu xây dựng. Tuy nhiên, hiện nay chưa được nghiên cứu, điều tra chi tiết để tiến tới khai thác sử dụng.


Xem chi tiết: Nghiên cứu công nghệ xử lý mặn nhằm thăm dò, khai thác hiệu quả cát sỏi đáy biển

Những điều cần biết về cát bê tông

Cát bê tông là thành phần cấp phối không thể thiếu khi sản xuất bê tông, cát bê tông được sử dụng rộng rãi trong thi công các công trình xây dựng.


Xem chi tiết: Những điều cần biết về cát bê tông

Đá 4×6 và ứng dụng trong xây dựng

Có khả năng chịu nén, chịu lực tốt, độ cứng, bám dính nhựa đường cao… đá 4×6 được sử dụng nhiều trong thi công làm lớp bê tông lót móng, làm nền, đường,… giúp gia tăng tuổi thọ cho các công trình.


Xem chi tiết: Đá 4×6 và ứng dụng trong xây dựng

Đá 0x4 là gì và ứng dụng trong xây dựng

Được sản xuất từ các loại đá tự nhiên, đá 0x4 có độ nhám cao, kết dính tốt nên được sử dụng nhiều trong thi công đường, san lấp nền, móng…


Xem chi tiết: Đá 0x4 là gì và ứng dụng trong xây dựng

Ứng dụng của cát xây tô trong đời sống

Sở hữu đặc tính hạt nhỏ, mịn, sạch với khả năng thấm hút nước, kết dính tốt với xi măng, cát xây tô được sử dụng nhiều trong các công trình xây dựng, đảm bảo được độ bền cũng như tính thẩm mỹ cho công trình.


Xem chi tiết: Ứng dụng của cát xây tô trong đời sống

Tiêu chuẩn cát nhân tạo trong sản xuất bê tông

Cát nhân tạo hay còn được gọi là cát nghiền, được sản xuất để thay thế dần trong tương lai cho cát tự nhiên, dùng công nghệ va đập ở tốc độ cao làm cho đá bị vỡ ở mặt cắt yếu nhất, giúp sản phẩm có hình dạng tròn và có độ ma sát thấp, giúp tăng tính linh hoạt cho bê tông, chất lượng bê tông tốt và ổn định.


Xem chi tiết: Tiêu chuẩn cát nhân tạo trong sản xuất bê tông

Ứng dụng của cát vàng trong xây dựng

Cát vàng là vật liệu có nguồn gốc tự nhiên có ưu điểm về độ sạch, cứng,… được sử dụng nhiều trong thi công các công trình xây dựng.


Xem chi tiết: Ứng dụng của cát vàng trong xây dựng

Ứng dụng đá 1×2 trong xây dựng

Đá 1×2 là loại vật liệu được sử dụng phổ biến trong các công trình xây dựng. Vậy đá 1×2 là gì và ứng dụng như thế nào?


Xem chi tiết: Ứng dụng đá 1×2 trong xây dựng

Khách sạn Babylonstoren ở Nam Phi chính thức mở cửa Vườn gia vị

Supernormal thiết kế lớp học kiểu mới cho trung tâm giáo dục trẻ em ở Massachusetts

Phòng tắm sẽ trông như thế nào trong tương lai?

Ván gỗ: Sự khác nhau giữa gỗ MDF, MDP, Plywood và OSB

10 ý tưởng thông minh để trưng bày nồi và chảo trong bếp

Thiết kế cửa gỗ xoay giúp căn hộ ở São Paulo trở nên mềm mại hơn

Phân biệt Coverlet, Duvet, Quilt và Comforter

9 cách để tận dụng tối đa không gian sân hiên nhà bạn

Yusuke Seki với lột xác Bang & Olufsen Audio Kyoto

10 sắc đỏ rạng rỡ cho Powder Room (phòng tắm dành cho khách)