Hội họa và điêu khắc là hai bộ môn chính của nghệ thuật hiện đại Việt Nam; tuy nhiên, số lượng điêu khắc gia tại Việt Nam có phần khiêm tốn hơn so với số lượng họa sĩ.

Dưới đây là 9 điêu khắc gia nổi tiếng người Việt, bao gồm cả hai giới. Chúng tôi sẽ liệt kê các gương mặt điêu khắc gia nổi tiếng theo thứ tự thời gian. 

DIỆP MINH CHÂU (1919 – 2002)

dieukhac-1

Bác Hồ, tác giả Diệp Minh Châu (tượng đồng tại thành phố Hồ Chí Minh)

Diệp Minh Châu sinh ra tại tỉnh Bến Tre. Ông theo học tại Trường ĐH Mỹ thuật Đông Dương từ năm 1940 đến năm 1945. Nam họa sĩ được truyền cảm hứng từ giảng viên đồng thời là họa sĩ nổi tiếng Tô Ngọc Vân. Sau đó, Diệp Minh Châu tiếp tục theo học tại Học viện Mỹ thuật Praha tại Séc. Ông sử dụng chất liệu đá, đồng, và thạch cao trong tác phẩm điêu khắc. Năm 1958 và 1980, Diệp Minh Châu vinh dự nhận được giải Nhất tại Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc. Tác phẩm điêu khắc nổi tiếng nhất của ông mang tên “Bác Hồ”, được đặt trang trọng tại trung tâm thành phố Hồ Chí Minh.

ĐIỀM PHÙNG THỊ (1920-2002) - Nữ điêu khắc gia hàng đầu của Việt Nam

dieukhac-2

Cánh cửa hẹp, Điềm Phùng Thị (tượng thép)

Sinh ra tại Huế nhưng nữ điêu khắc gia Điềm Phùng Thị lại sinh sống và làm việc tại Pháp. Các tác phẩm điêu khắc của bà nổi tiếng trên phạm vi quốc tế, tên tuổi của bà còn xuất hiện trong cuốn từ điển nghệ thuật LaRousse. Điềm Phùng Thị nổi tiếng qua các tác phẩm quy mô lớn được khắc từ đá, gỗ, thép, bê tông, hoặc nhựa. 

Năm 1946, bà tốt nghiệp ngành Nha khoa trường đại học Y Hà Nội. Sau một thời gian tham gia công tác Y tế trong cuộc chiến tranh Đông Dương, bà đổ bệnh nặng và được đưa tới Pháp để điều trị. Sau khi đã hồi phục, bà tiếp tục hoàn thành việc học tập tại trường đại học để lấy được tấm bằng nha khoa. Phải tới năm 1960, Điềm Phùng Thị mới bắt đầu học về điêu khắc, ở tuổi 46, bà có buổi triển lãm đầu tiên, buổi triển lãm nhận được phản ứng tích cực tại Pháp. Là một nghệ sĩ điêu khắc chuyên nghiệp, Điềm Phùng Thị sở hữu khoảng 36 tác phẩm được trưng bày trên khắp nước Pháp và châu Âu. 

Những năm cuối đời, Điềm Phùng Thị trở về Việt Nam rất nhiều lần và tổ chức các buổi triển lãm tại Hà Nội, Huế, và Hồ Chí Minh. Bà đã tặng phần lớn gia tài nghệ thuật cho quê nhà của mình là mảnh đất Huế thân thương và thành lập Bảo tàng Điêu khắc Điềm Phùng Thị. 

LÊ CÔNG THÀNH (1931-2019) 

dieukhac-3

Tượng Xúy Vân, tác giả Lê Công Thành (thạch cao, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam)

Lê Công Thành sinh năm 1931 tại Quảng Nam, Đà Nẵng. Mặc dù phần lớn tác phẩm của ông đều có quy mô nhỏ, phong cách của Lê Công Thành có ảnh hưởng lớn tới các thế họa điêu khắc gia sau đó tại Việt Nam. Lê Công Thành tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Việt Nam vào năm 1962. Ông là giảng viên của trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp từ năm 1963 đến năm 1975. Trong quá trình giảng dạy, Lê Công Thành đã xin nghỉ và tới Nga để theo học trường đại học Mỹ thuật Moscow trong vòng 2 năm. Sự nghiệp của Lê Công Thành có thể chia làm hai giai đoạn với cột mốc là năm 1985. Trước 1985, ông tập trung vào những đề tài của nền nghệ thuật hiện thực XHCN. Ở giai đoạn sau, ông tập trung mô tả vẻ đẹp phồn thực của người phụ nữ với hàng loạt tác phẩm tượng tròn. Lê Công Thành cũng nghiên cứu về điêu khắc trong không gian, bìa carton với dây căng, kết cấu kim loại... Lê Công Thành giành giải Nhì tại Triển lãm kỷ niệm 10 năm Điêu khắc Việt Nam (1973-1983). 

NGUYỄN HẢI (1933-2012)

dieukhac-4

Tượng đồng Nguyễn Văn Trỗi, tác giả Nguyễn Hải (Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam)

Nguyễn Hải sinh ra tại tỉnh Tiền Giang. Ông tốt nghiệp trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam niên khóa 1958-1963. Nguyễn Hải nổi tiếng với các tác phẩm điêu khắc quy mô lớn trên đá, thạch cao, bê tông, hay đồng. 

Ở tuổi 14, Nguyễn Hải tình nguyện gia nhập quân đội trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Sau đó ông theo học nghệ thuật và cho ra đời tác phẩm để đời vào năm 1954 mang tên: Tượng đài Điện Biên Phủ. Đến năm 2004 tác phẩm được lựa chọn làm tượng đài kỷ niệm 50 năm ngày chiến thắng Điện Biên Phủ, được trưng bày tại Điện Biên (Lai Châu). Hiện nay, các tác phẩm của Nguyễn Hải được lưu giữ và trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam và Bảo tàng Singapore. Nguyễn Hải cũng là giảng viên tại Đại học Mỹ thuật Công nghiệp Hà Nội từ năm 1964 đến năm 1972. 

PHẠM MƯỜI (1935)

dieukhac-6

 (Phạm Mười), "Vót chông", tượng đồng

Cùng với Nguyễn Hải và Lê Công Thành, Phạm Mười được coi là người tiên phong cho quá trình hiện đại hóa của điêu khắc Việt vào cuối thập niên 60 đầu thập niên 70. 

Phạm Mười sinh ra tại tỉnh Đồng Tháp. Năm 1946 ông gia nhập Đội tuyên truyền xung phong xã. Giai đoạn 1947 - 1948, ông gia nhập Quân đội Nhân dân, làm liên lạc đơn vị tác chiến Dương Hồng Tăng, thuộc Chi đội 18 Sa Đéc. Từ năm 1957 đến năm 1959, Phạm Mười theo học tại trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Sau đó ông tới Mát-xcơ-va (Nga) để theo học tại Học viện Mỹ thuật Surikov. Phạm Mười giảng dạy tại trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam từ năm 1965 đến năm 1974 trước khi được bổ nhiệm làm Trưởng khoa Điêu khắc của trường Đại học Mỹ thuật Hồ Chí Minh từ năm 1975-1990. Năm 1985, ông nhận được giải vàng tại triển lãm Mỹ thuật Quốc tế (National Fine Art Exhibition 1985).

HỨA TỬ HOÀI (1940-2008)

dieukhac-7

Song Soi (tượng gỗ, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam)

Hứa Tử Hoài sinh ra tại tỉnh Lạng Sơn vào năm 1940. Ông là nhà điêu khắc của dân tộc Tày. Hứa Tử Hoài chuyên về điêu khắc đồng, đá, và đặc biệt là gỗ. Sau khi tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Công nghiệp năm 1971, Hứa Tử Hoài về công tác và lập nghiệp tại thành phố Thái Nguyên, nơi đã trở thành quê hương thứ hai của ông. Khác với nhiều họa sĩ, Hứa Tử Hoài chỉ công tác duy nhất tại Bảo tàng Việt Bắc (sau này trở thành Bảo tàng Văn hóa các Dân tộc Việt Nam) cho tới tận khi nghỉ hưu. 

dieukhac-8

Quanh lửa (tượng gỗ, bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam)

Suốt gần 40 năm làm việc miệt mài, đầy hiệu quả, dành được sự khâm phục và tín nhiệm của rất nhiều bạn bè đồng nghiệp ở trong và ngoài cơ quan Hứa Tử Hoài không hề nhận bất cứ một chức vụ nào, dù là nhỏ nhất. Nhưng chính ở nơi đây, anh đã để lại nhiều tác phẩm lớn có giá trị lâu bền. Hứa Tử Hoài giành giải Nhất tại Triển Lãm kỷ niệm 10 năm Điêu khắc Việt Nam lần thứ hai (1973-1983).

TẠ QUANG BẠO (1941-2008)

dieukhac-7

Tác giả: Tạ Quang Bạo

Tạ Quang Bạo là người con của Thanh Hóa. Sau khi tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Công nghiệp Hà Nội vào năm 1971, ông công tác tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam sau đó gia nhập quân ngũ. Sau khi xuất ngũ, Tạ Quang Bạo làm việc tại Bảo tàng Quân đội Việt Nam. 

Tạ Quang Bạo bắt đầu sự nghiệp nghệ thuật là một điêu khắc gia quân đội. Chủ đề chính xuất hiện trong các tác phẩm của ông là chiến tranh, quê hương, gia đình, và tình yêu. Ông đạt giải nhất tại Triển lãm kỷ niệm 10 năm điêu khắc Việt Nam lần thứ hai (1973-1983). Ông còn là Ủy viên Ban Chấp hành Hội Mỹ thuật Việt Nam khóa II (1983 - 1989), Chủ tịch Hội đồng Nghệ thuật chuyên ngành Điêu khắc khóa V (1999 - 2004) và khóa VI (2004 - 2009).. 

PHAN GIA HƯƠNG (1951)

dieukhac-9

Tượng gỗ Gia đình, tác giả Phan Gia Hương

Phan Gia Hương sinh ra tại tỉnh Bắc Thái,  là một trong số ít nữ điêu khắc tại Việt Nam. Bà tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Việt Nam năm 1977. Phan Gia Hương chuyên về điêu khắc gỗ, đồng và nhôm. Bà là giảng viên tại Đại học Mỹ thuật tại thành phố Hồ Chí Minh từ năm 1977 đến năm 1988. Phan Gia Hương đạt giải nhì tại giải thưởng hiệp hội các nghệ sĩ nổi bật vào năm 1993. Các tác phẩm của bà hiện được trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. 

NGUYỄN HẢI NGUYÊN (1965)

dieukhac-9

Tượng đồng, tác giả Nguyễn Hải Nguyên

Là con trai của điêu khắc gia nổi tiếng Nguyễn Hải, Nguyễn Hải Nguyên sinh ra tại Hà Nội. Anh là một trong những nghệ sĩ điêu khắc trẻ của Việt Nam, theo học tại trường Đại học Mỹ thuật thành phố Hồ Chí Minh từ năm 1986 đến năm 1989. Nam điêu khắc gia đạt giải nhì Triển lãm kỷ niệm 10 năm điêu khắc Việt Nam (1983-1993).

Tin liên quan

Mùa đông ấm áp với 20 mẫu ghế đệm bông êm ái

Những mẫu ghế đệm bông được tổng hợp trong album ảnh này chắc chắn sẽ là gợi ý vô cùng hữu ích cho bạn, một nơi ngả lưng tuyệt vời, êm ái, ấm áp trong mùa đông này. Bạn có thể đặt ghế ở rất nhiều vị trí trong nhà, phòng khách, phòng ngủ, cạnh […]


Xem chi tiết: Mùa đông ấm áp với 20 mẫu ghế đệm bông êm ái

Ưu điểm và ứng dụng của gạch men khô

Trên thị trường hiện nay có rất nhiều loại gạch ốp lát nhưng gạch men khô chiếm thị phần khá lớn và được nhiều người lựa chọn. Vậy gạch men khô là gì? Gạch men khô có ưu điểm nào? Các phong cách thiết kế nào phù hợp với gạch men khô? Bài viết dưới đây […]


Xem chi tiết: Ưu điểm và ứng dụng của gạch men khô

2 ngôi nhà ở Việt Nam thắng giải thưởng kiến trúc 2020

Giải thưởng Dezeen năm 2020 chọn ra các kiến trúc, nội thất và thiết kế tốt nhất thế giới trong 4.300 công trình từ hơn 80 quốc gia.


Xem chi tiết: 2 ngôi nhà ở Việt Nam thắng giải thưởng kiến trúc 2020

Yoshitomo Nara, gương mặt ấn tượng của hội họa đương đại Nhật Bản

Lớn lên ở Honshu, hòn đảo lớn nhất Nhật Bản, Yoshitomo Nara khám phá thế giới bên ngoài qua đôi tai. Nhưng đó là nhiều năm trước khi ông rời quê hương đến đất nước Đức xa xôi để theo học hội họa tại Học viện Nghệ thuật danh giá Kunstakademie Düsseldorf vào cuối những năm 80.


Xem chi tiết: Yoshitomo Nara, gương mặt ấn tượng của hội họa đương đại Nhật Bản

Kinh nghiệm chống trơn trượt phòng tắm

Phòng tắm là nơi dễ xảy ra té ngã vì có sự trơn trượt, vì vậy cần phải đảm bảo sự an toàn cho người sử dụng với khu vực này. Do đó, tuyệt đối không thể bỏ qua Kinh nghiệm chống trơn trượt trong nhà tắm hiệu quả ngay qua bài viết sau đây. […]


Xem chi tiết: Kinh nghiệm chống trơn trượt phòng tắm

“Bí mật” trong ngôi nhà của người Nhật khiến cả thế giới bất ngờ

Ít ai biết, trong mỗi căn nhà của người Nhật luôn có những ánh sáng lờ mờ xuyên qua bức tường. Đặc biệt, trên bồn cầu còn có bồn rửa nhỏ.


Xem chi tiết: “Bí mật” trong ngôi nhà của người Nhật khiến cả thế giới bất ngờ

Lựa chọn sàn gỗ ngoài trời tốt nhất cho không gian ngoại thất

Sử dụng sàn gỗ ngoài trời cho không gian ngoại thất đang là xu hướng rất được ưa chuộng trong xây dựng và kiến trúc. Sàn gỗ Teak (gỗ giá tỵ)Loại sàn này có màu vàng sẫm hoặc vàng nâu, thớ gỗ mịn dẻo dai. Loại gỗ này chứa một lượng khá lớn dầu trong […]


Xem chi tiết: Lựa chọn sàn gỗ ngoài trời tốt nhất cho không gian ngoại thất

Sử dụng hóa chất Nano chống cháy cho vật liệu xây dựng

Thời gian qua, rất nhiều vụ hỏa hoạn xảy ra đã gây thiệt hại lớn về kinh tế, tính mạng và ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe con người. Do đó Bộ luật Phòng cháy chữa cháy (PCCC) sửa đổi đã chú trọng, nhấn mạnh hơn nữa vào vai trò của phòng cháy, lấy […]


Xem chi tiết: Sử dụng hóa chất Nano chống cháy cho vật liệu xây dựng

Khách sạn Babylonstoren ở Nam Phi chính thức mở cửa Vườn gia vị

Supernormal thiết kế lớp học kiểu mới cho trung tâm giáo dục trẻ em ở Massachusetts

Phòng tắm sẽ trông như thế nào trong tương lai?

Ván gỗ: Sự khác nhau giữa gỗ MDF, MDP, Plywood và OSB

10 ý tưởng thông minh để trưng bày nồi và chảo trong bếp

Thiết kế cửa gỗ xoay giúp căn hộ ở São Paulo trở nên mềm mại hơn

Phân biệt Coverlet, Duvet, Quilt và Comforter

9 cách để tận dụng tối đa không gian sân hiên nhà bạn

Yusuke Seki với lột xác Bang & Olufsen Audio Kyoto

10 sắc đỏ rạng rỡ cho Powder Room (phòng tắm dành cho khách)